Yörüklerin geleneksel peynir saklama yöntemi: Kar obruklarında olgunlaşıyor

Antalya’nın Akseki ilçesindeki Çimi Yaylası, Yörüklerin asırlık geleneklerini yaşatmaya devam ettiği yerlerden biri. Yüksek rakımlı bu yaylada hayvancılıkla uğraşan Yörükler, yaz aylarında ürettikleri süt, yağ ve peynirleri kar obruklarında saklıyor. 30-50 metre derinliğindeki bu doğal ortamlar, peynirlerin kendine has bir lezzet ve kıvama ulaşmasını sağlıyor.

Peynirlerin kar obruklarında olgunlaşma süreci:

Her yıl nisan-mayıs aylarında başlayan hareketlilik, yaz boyunca devam ediyor. Yörükler, keçi ve koyunlardan elde ettikleri sütleri geleneksel yöntemlerle işleyerek peynir ve yağ üretiyor. Hazırlanan peynirler, temizlenip hazırlanmış hayvan derilerine veya bidonlara konularak kar obruklarına taşınıyor. Obruklarda yaklaşık 2 ila 3.5 ay bekletilen peynirler, burada suyunu çekip olgunlaşarak misafirlerini bekliyor.

Doğal ortamda saklama avantajları:

Yörük hayvancılığı ile uğraşan Hatice Çelik, peynirleri doğal ortamda olgunlaştırdıklarını belirtiyor. Çelik, "Peynirleri iki-üç ay kar obruğunda bekletiyoruz. Burada obruğun doğal özelliğini alıyor, suyunu çekiyor ve tam kıvamına geliyor," diyerek sürecin önemine vurgu yapıyor. Diğer bir Yörük üretici Ramazan Arıcı ise kar obruklarının, yaz aylarında bile soğuk kalması nedeniyle yiyeceklerin saklanmasında önemli bir yer tuttuğunu ifade ediyor.

Yaz aylarında dahi sıcaklıkların eksi 15-20 derece civarına düştüğü obruklarda peynirler, lezzetini geliştirerek doğal buzdolabı etkisi yaratıyor. Yörüklerin ürettiği peynirlerin kalitesinin, hayvanların doğal otlarla beslenmesinden kaynaklandığı da uzmanlar tarafından belirtiliyor.

Eylül ve ekim aylarında yayladan indirilen peynirler, Manavgat pazarlarına getiriliyor ve burada satılıyor. Üreticilere göre, kar obruklarında bekletilen peynirler, normal yöntemlerle saklanan peynirlerden farklı bir lezzete sahip. Bu geleneksel yöntem, aynı zamanda Akseki’nin zengin peynir kültürünü yaşatmanın bir yolu olarak öne çıkıyor.

Yörükler, modern soğutma sistemlerinin yaygınlaşmadığı dönemlerden kalma bu geleneksel yöntemle hem geçmişle bağlarını sürdürüyor hem de bölgenin kendine has peynir kültürünü yaşatmaya devam ediyor.

DOĞAL BİR BUZDOLABI GÖREVİ GÖREN KAR OBRUKLARINDA AYLARCA BEKLETİLEN PEYNİRLER, KENDİNE ÖZGÜ LEZZET VE KIVAMA ULAŞTIKTAN SONRA SONBAHAR AYLARINDA YAYLADAN İNDİRİLEREK SATIŞA SUNULUYOR.