Japonya'dan Çin'e karşı savunma hazırlığı: 508 milyar dolarlık plan gündemde

Japonya, gelecek beş yıllık savunma harcamalarını 80 trilyon yene kadar yükseltmeyi değerlendiriyor. Henüz kesinleşmeyen programda insansız sistemler, uzun menzilli füzeler ve yapay zekâ destekli askerî teknolojiler öne çıkıyor.


Japonya'dan Çin'e karşı savunma hazırlığı: 508 milyar dolarlık plan gündemde
Reklam

Japonya, Çin'in bölgedeki askerî faaliyetlerini gerekçe göstererek savunma kapasitesini genişletmeye hazırlanıyor. South China Morning Post'un (SCMP) haberine göre Tokyo yönetimi, önümüzdeki beş yıllık askerî harcama programını 80 trilyon yene, yaklaşık 508 milyar dolara çıkarmayı değerlendiriyor.

Mevcut 43 trilyon yenlik programın yaklaşık 1,8 katına karşılık gelen harcama planı, Tayvan Boğazı, Doğu Çin Denizi ve Japonya'nın güneybatı adalarındaki askerî kapasitenin güçlendirilmesini kapsıyor.

Bütçe görüşmeleri sürüyor

Sankei Shimbun gazetesinin hükümet kaynaklarına dayandırdığı habere göre Japonya Savunma Bakanlığı, yeni beş yıllık program için yaklaşık 80 trilyon yenlik harcama hesapladı. Görüşmelerin devam ettiği, nihai bütçenin 70 trilyon yenin üzerinde ancak 80 trilyon yenin altında kalabileceği belirtiliyor.

Kyodo News'in eylül ayında aktardığı taslakta ise yaklaşık 52 bin insansız sistemin tedarik edilmesi öngörülüyor. Bu kapsamda 10 bin insansız hava aracının uzun menzilli kara saldırılarında, 1.300'ünün de gemilere karşı kullanılması planlanıyor.

Uzun menzilli füzeler, yapay zekâ destekli muharebe yönetimi, siber savaş ve uzay alanındaki askerî yetenekler de programın diğer başlıklarını oluşturuyor.

Tayvan çevresindeki olası çatışmalar değerlendiriliyor

Avustralya Stratejik Politika Enstitüsünden Malcolm Davis, Japonya'nın hazırlıklarını Çin ile uzun süreli bir çatışma ihtimali üzerinden değerlendirdi.

Davis, bu girişimi "Tayvan Boğazı'ndaki bir kriz bağlamında veya Tayvan sonrasındaki koşullarda Çin ile büyük güçler arasında uzun süreli bir savaş ihtimaline hazırlanma gerekliliği" ile ilişkilendirdi.

ABD'nin Tayvan çevresinde ortaya çıkabilecek bir krize nasıl yanıt vereceğinin belirsiz olduğunu belirten Davis, Çin'in Tayvan üzerinde hızla kontrol sağlaması halinde Japonya'nın güneybatı adalarına yönelik askerî baskının artabileceğini savundu.

Davis'e göre insansız sistemlerin daha yaygın kullanılması, Japonya'nın insanlı uçaklarını ve savaş gemilerini tehlikeli bölgelerden uzakta tutarak operasyonlarını sürdürmesine yardımcı olabilir.

Bölgesel savunma iş birliği öne çıkıyor

Teikyo Üniversitesinden Misato Matsuoka, yeni planı Japonya'nın 2022'de başlattığı askerî kapasite artırma politikasının hızlandırılmış devamı olarak değerlendirdi.

Matsuoka, Çin açısından konunun yalnızca Japonya'nın yeni silahlar edinmesiyle sınırlı olmadığını, bu sistemlerin ABD öncülüğündeki bölgesel güvenlik yapısına nasıl entegre edileceğinin de önem taşıdığını belirtti.

Japonya'nın Tayvan'a yakın güneybatı adalarında uzun menzilli füze, gözetleme sistemleri ve askerî altyapı geliştirmesinin Çin'in bölgedeki faaliyetlerini zorlaştırabileceği ifade ediliyor. Tokyo'nun Avustralya ve Filipinler ile savunma iş birliğini artırmasının da Pekin tarafından Çin'i çevrelemeyi amaçlayan daha geniş bir güvenlik ağının parçası olarak görülebileceği değerlendiriliyor.

Hudson Enstitüsünden William Chou ise insansız sistemlerin, yapay zekâ destekli savaş yönetiminin, siber uzay ve uzayı kapsayan çok alanlı operasyonların Japonya'nın yeni askerî yapılanmasında belirleyici olacağını söyledi.

Çin'den "yeni militarizm" eleştirisi

Pekin yönetimi, Japonya'nın savunma harcamalarını artırmasını ve saldırı kapasitesine sahip silah sistemleri geliştirmesini daha önce de eleştirmişti. Çin, Tokyo'nun askerî politikalarında "yeni militarizm" eğilimlerinin güçlendiği uyarısında bulunuyor.

Yeni harcama programı, Japonya'nın üç temel ulusal güvenlik belgesini yıl sonuna kadar gözden geçirme süreciyle birlikte şekilleniyor.

Tokyo, 2022'de kabul ettiği güvenlik stratejisinde karşı saldırı kapasitesi geliştirme kararı almıştı. Aynı süreçte savunmayla bağlantılı harcamaların 2027 mali yılına kadar gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 2'sine çıkarılması hedeflenmişti.

Finansman için vergi ve borçlanma seçenekleri 

Fitch Solutions bünyesindeki BMI'ın Asya ülke riskleri araştırmalarından sorumlu yöneticisi Darren Tay, Japonya'nın 80 trilyon yenlik bütçeyi karşılayabilecek durumda olduğunu, ancak bunun vergi artışı veya ek borçlanma gibi zorlu mali kararlar gerektirebileceğini belirtti.

Tay, yenin değer kaybetmesi ile askerî ekipman, personel ve bakım giderlerinin yükselmesi nedeniyle bütçedeki artışın askerî kapasiteye aynı oranda yansımayabileceğine dikkat çekti.

Matsuoka ise silahlanma politikasının Japonya ile Çin arasındaki karşılıklı güvensizliği artırma riski taşıdığını söyledi. "Caydırıcılığı güçlendirme çabaları mutlaka daha fazla istikrar sağlamaz." diyen Matsuoka, değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:

"Sonuçta Japonya'nın güvenlik politikasının amacı yalnızca savaşa hazırlanmak değil, savaşı önlemek olmalıdır."

Safiye İşgören
Editör: Safiye İşgören

Yorumlar

0

Henüz yorum yapılmamış

Bu içerik hakkında ilk yorumu siz yapın!