2026 Nobel Kimya Ödülü Henri Kagan ve Kenso Soai’ye verildi

2026 Nobel Kimya Ödülü, asimetrik organik sentezde otokatilizin doğrusal olmayan etkilerini keşfeden iki bilim insanına verildi. Paris-Sud Üniversitesi’nden Fransız kimyager Henri Kagan ile Tokyo Bilim Üniversitesi’nden Japon kimyager Kenso Soai, bu yılki ödülün sahipleri oldu. Ödül, Stockholm’de düzenlenen bir basın toplantısında açıklandı.

Ödülün Duyurulması

İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi’nin Genel Sekreteri Ellen Moons, bu yılki ödülün, kimyasal tepkimelerin moleküllerin ayna görüntülerinden birini nasıl üretebildiği üzerine gerçekleştirdiği keşifler nedeniyle verildiğini açıkladı. Moons, "Asimetrik organik sentezde doğrusal olmayan etkileri ve otokatalizi keşfettikleri için ödüle layık görüldüler" diye belirtti.

Kimyada Kiritilen Önem

Nobel Kimya Ödülü Komitesi Başkanı Heiner Linke, ödülün kimyasal ilkeler üzerine olduğunu vurguladı. "Birçok molekül, iki farklı biçimde bulunur. Bu moleküllere ‘kiral’ denir ve ilaçlarda tedavi edici etkiye yönelik kullanımları bulunur. Ödül sahipleri, başka kiral moleküller kullanmadan yalnızca bir ayna görüntüsünü oluşturan bir tepkime geliştirdiler" şeklinde konuştu. Bu keşif, yüz seneyi aşkın zamandır çözülemeyen bir kimya bilmecesine yanıt getirdi.

Kagan ve Soai, 12 milyon İsveç kronu (yaklaşık 1 milyon euro) tutarındaki para ödülünü eşit olarak paylaşacak. Soai, basın toplantısında bu ödülü paylaşmanın büyük bir mutluluk olduğunu ifade etti. Kagan ise, 1930 yılında Fransa’da, Soai ise 1950 yılında Japonya’da doğmuştur.

2026 Nobel Kimya Ödülü, bu yılki Nobel ödülleri sezonunun üçüncü ödülü olarak dikkat çekmektedir. Önceki gün açıklanan Nobel Fizik Ödülü ise, atom altı parçacıkların tespitindeki çalışmaları nedeniyle Francis Halzen’e verilmiştir.

Nobel ödülleri, Alfred Nobel’in vasiyetiyle 1901 yılından bu yana verilmektedir. Bu ödüller, bilim, edebiyat ve barış alanlarında önemli başarıları ödüllendirmektedir.

2026 Nobel Kimya Ödülü, asimetrik organik sentezde otokatilizin doğrusal olmayan etkilerini keşfetmeleri nedeniyle Paris-Sud Üniversitesi’nden Fransız kimyager Henri Kagan ve Tokyo Bilim Üniversitesi’nden Japon kimyager Kenso Soai’ye verildi.