TÜBİTAK Başkanı Coronavirüs Aşısı ve İlacı İçin Tarih Verdi!

Tübitak başkanı hasan mandal dünya genelinde etkisini artıran coronavirüse karşı geliştirilen aşı ve ilacın tarihini verdi. dünya genelinde etkisini gösteren coronavirüse karşı aşı ve ilaç geliştirme faaliyetleri ülkemizde devam ediyor.

Tübitak desteğiyle oluşturulan 'covid-19 türkiye platformu' çatısı altında 25 ayrı üniversite, 8 kamu araştırma kurumu, 8 firmadan toplam 225 araştırmacı, aşı ve ilaç için çalışmalar yapıyor. tübitak başkanı prof. dr. mandal, coronavirüsle mücadele çerçevesinde yapılan aşı ve ilaç faaliyetlerine ilişkin ayrıntıları paylaştı.

'topyekün bir seferberlik'

Prof. dr. mandal, salgın ülkeye sıçramadan önce son 5 sene içerisinde tübitak olarak türkiye'de yürütülen ilaç ve aşı geliştirmelerine 2,3 milyar tl kaynak ayırdıklarını ifade etti. prof. dr. mandal, "bizim çalıştığımız kurumlarımız bu işe bugün başlamadı. bu şu anda bizim kendimizi gösterme zamanımız. araştırmacılarımız, firmalarımız olarak ve ülkemiz olarak biz bunu yapabileceğimiz noktasındayız. ülkemizin en seçkin araştırma grupları, bilim insanları bu iş için çözüm üretme noktasında gece gündüz çalışıyor. covid-19 türkiye platformu'nda yapılan aşı ve ilaç çalışmaları ve bu sürecin yönetilmesiyle ilgili topyekun bir seferberlik söz konusu" ifadelerini kullandı.

'16 proje yürürlükte'

Mandal ayrıca, tübitak olarak, yeni tip coronavirüse karşı yürütülen aşı ve ilaç faaliyetlerine, sanayi ve teknoloji bakanlığı'nın koordinesinde aralık ayının bitiminde başladıklarını kaydederek, "biz bununla ilgili hocalarımızdan 9 ay veya 12 aylık zaman dilimi içerisinde projelerini gerçekleştirilebilecek olanlardan önerilerini aldık. 10 günde projelerin alımı, değerlendirilmesi ve sonuçlandırılması gerçekleştirildi. başlangıçta 14 projeyle başlandı. daha sonra 15 ve yakın zamanda da 16 proje şu an yürürlükte. bu projelerden hem ilaçla hem aşışıyla ilgili gruplarımız var. bu oluşan platformun en büyük özelliği bu yapılar birbirinden bağımsız çalışmıyor. dolayısıyla hem ilaç grubundakiler hem de aşı grubundakiler bir sinerji halinde çalışıyor" dedi.

'virüse çözüm olabilecek 26 molekül'

İlaç grubundakilerin moleküllerinin modellenmesine 10 bin molekül üzerinden başlandığını ifade eden tübitak başkanı prof. dr. mandal, "in siliko çalışmalar sonrasında bu virüse çözüm noktası oluşturabilecek noktada 26 tane molekül belirlendi. bununla ilgili şu an sentez çalışmaları başladı. bir taraftan molekül çalışması gerçekleşti. daha sonra bununla ilgili çalışmanın sentez ve takibinde de üretimle ilgili bir yapı başlamış oldu. bunun memnuniyet verici bir gelişme olduğunu söyleyebilirim. bunun arkasında çok farklı gruplarımız var" dedi

'virüsün genetik karaterizasyonunu çıkarmış olacağız'

Tübitak başkanı prof. dr. mandal, türkiye'de yürütülen en başarılı çalışmaların çeşitli gruplar tarafından coronavirüsün izole edilmesi aşaması olduğunu ifade ederek, bunun takibinde izole edilmiş virüsün genetik karakterizasyonunun yapılması gerekliliğinin altını çizdi. prof. dr. mandal sözlerine şu ifadelerle devam etti:

"yeni karşılaştığınız bir virüsle mücadele edebilmeniz için onu tanımanız ve doğru tanımlamanız lazım. akabindeki tüm aşamalar buna bağlı. bunun için de öncelikle bunun tüm dışsal koşullardan izole edilmesi ve takibinde de bu virüsün genetik karakterizasyonunun yapılması lazım. gelecek hafta içerisinde bu virüsün genetik karakterizasyonunu çıkarmış noktasında olacağız. bu durum, bu ülkenin yetkinliğini gösteriyor. biz bu virüsü artık tanıyoruz ve bununla hem ilaç tarafında olsun hem aşı tarafında olsun nasıl mücadele edeceğimizin en önemli göstergeleri arasında olacak."

'bu yaz üretme noktasında olacağız'

Yeni tip coronavirüse karşı geliştirilen aşı ve ilaç için tarih veren prof. dr. mandal, "klinik öncesi aşamaları ilaç için bu yaz aylarında belki daha da erken biz bunu sentezleme ve üretme noktasında olacağız. aşı çalışmalarında ise 9 aylık bir zaman dilimi içinde klinik öncesi aşama tamamlanmış olacak. takibinde sürecin yönetim başarısında örnek ülke noktasında olacağımızı düşünüyoruz. şu soru hep soruluyor; 'ülkemizde aşı geliştirilebilir ama üretilebilir mi?' türkiye'de belki beşeri ilaç fabrikamız yok; ama daha önceki hazırlanmış sağlık bakanlığı, tarım ve orman bakanlığımızın ilgili yönetmelikleri kapsamında bizim hayvan aşısı üretimi için yetkin firmalarımız var. bu yetkinlikteki firmalar gerekli koşulları sağladıklarında aynı zamanda beşeri ilaç ve aşı üretebilmek için de yetkilendirilebiliyorlar. ülkemizde inşallah aşı çalışmaları araştırma noktasını tamamladığında aşı da üretilebilecek" şeklinde konuştu.

Tübitak'tan maddi destek

Türkiye bilimsel ve teknolojik araştırma kurumunca (tübitak), yeni tip coronavirüs salgınının yansımalarını sosyal ve beşeri bilimler açısından incelemelerde bulunan ve çözüm önerileri sunan projelere 200 bin liraya kadar kaynak verileceği ifade edildi. tübitak'tan gelen yazılı açıklamada, dünya sağlık örgütü’nün (dsö) küresel pandemi olarak duyurduğu yeni tip coronavirüsün ekonomik, sosyolojik, psikolojik etkilere de yol açtığı ifade edilerek, virüs salgınının toplumsal yaşamı derinden etkileyip birçok alanda önemli değişimlere yol açmasının beklendiği kaydedildi.

Bakan koca'dan önemli açıklama

Koronavirüs bilim kurulu toplantısı sonrası konuşan ve basın mensuplarının sorularını cevaplayan sağlık bakanı fahrettin koca, bir gazetecinin kendisine aşı çalışmalarına ilişkin yönelttiği soruyu, "türkiye'deki aşı çalışmaları, şu an 6 merkezde devam ediyor. 3 merkezimizde virüsün izolasyonu sağlandı. bu noktada gelişmeler olduğu zaman bilgilendirmiş olacağız. dünyadaki gelişmeler, insanlara uygulama noktasında yol aldığını söyleyen ingiltere oldu. bugün ingiltere sağlık bakanı'yla görüştüm. bu dönemde bir takım koruyucu ekipmanla ilgili de talepleri olmuştu. dün o konuyla ilgili izni vermiştik. bundan sonraki süreçte de ingiltere'nin, hem bizim ülkemizdeki bilim insanlarının karşılıklı bilgi alışverişi ve tecrübe paylaşımı olacak. aşıyla ilgili de yarın için uygulanacağını ama bu aşının genel anlamda her şey iyi giderse ne zaman kullanılabilirliğini sorduğumuzda da her şey iyi giderse eylülden önce kullanımının şu an söz konusu olmadığını ifade ettiler" şeklinde yanıtladı.