Haaretz gazetesinin askeri analisti Amos Harel, son gelişmeleri analiz ederek, “Görünüyor ki ABD yönetimi yakın gelecekte bir saldırı düzenlemeyi düşünüyor.” ifadelerini kullandı.
Harel’e göre son günlerde Orta Doğu’daki ABD askeri yığınağı hız kazanmış durumda. İsrail ordusu ise eş zamanlı olarak savaş hazırlıklarını sürdürüyor. Olası bir ABD saldırısında İsrail’in aktif rol üstlenebileceği değerlendirmesi öne çıkıyor.
Trump yönetiminden gelen son açıklama ve adımların askeri operasyon ihtimalini güçlendirdiğini belirten Harel, ABD’nin İran yönetimi üzerinde büyük baskı kurmayı, hatta gerekirse rejimi devirmeyi hedefleyen uzun soluklu bir operasyon hazırlığında olabileceğini ifade etti.
Washington ile Tahran arasında Cenevre’de salı günü gerçekleştirilen görüşmelerin ardından, İsrailli askeri yetkililer son 24 saat içinde ABD’nin İran’a saldırı düzenleme olasılığının arttığı kanaatini paylaştı.
Harel’e göre İsrail’in güvenlik değerlendirmelerinde, İran’ın Cenevre toplantısının ardından yaptığı açıklamalara rağmen, ABD’nin kapatmaya çalıştığı ciddi boşluklar bulunuyor. Bu boşlukların başında ise İran’ın kendi topraklarında uranyum zenginleştirmeyi bırakmaması geliyor.
Görüşmelerdeki tıkanıklık derinleştikçe, İsrailli yetkililer Trump’ın askeri seçeneğe başvurma ihtimalinin arttığına inanıyor. Herhangi bir ABD saldırısında İsrail’in aktif rol üstlenmesi ihtimal dışı görülmüyor. İki ülkenin istihbarat, iletişim ve hava savunması alanlarında yakın iş birliği içinde olduğu belirtiliyor.
ABD ve müttefiki İsrail, İran’ı nükleer silah üretmeye çalışmakla suçluyor. Tahran ise nükleer programının elektrik üretimi dahil barışçıl amaçlarla tasarlandığını savunuyor.
Washington, 2015’te imzalanan nükleer anlaşmadan 2018’de çekilmesinin ardından, İran’ın nükleer silah üretmeyeceğini güvence altına alacak yeni bir anlaşma yapmak istiyor. İran ise Batı kaynaklı ekonomik yaptırımların kaldırılması karşılığında nükleer programına sınırlamalar getirmeye açık olduğunu belirtiyor.
Tahran yönetimi ise Washington ve Tel Aviv’in mevcut rejimi değiştirmek için bahaneler ürettiğini savunuyor ve sınırlı da olsa her türlü saldırıya karşılık vereceğini ifade ediyor.
Radikal senaryo
Walla haber sitesinde İsrailli askeri analist Amir Bohbot, İsrail ve ABD’nin gündemindeki en radikal ihtimalin İran’ın ani bir saldırı başlatması olduğunu yazdı.
Bohbot’a göre İran’ın uçak ve seyir füzesi envanteri, yapılandırma ve menzil açısından büyük bir çeşitlilik gösteriyor. Olası zorluklardan biri ise İran’dan yapılacak füze atışlarının, Yemen’deki Husiler, Irak’taki Şii milisler ve Lübnan’daki Hizbullah tarafından eş zamanlı saldırılarla desteklenmesi.
Bu tür bir ani saldırının İsrail ordusunu yalnızca saldırı değil, aynı zamanda yoğun bir savunma sürecine zorlayacağına dikkat çeken Bohbot, daha tehlikeli senaryolarda yıkımlarla başa çıkma, arama-kurtarma ve yardım operasyonlarının da devreye girmesi gerekeceğini belirtti.
ABD’nin hedefleri
İsrailli emekli Tuğgeneral Ran Kochav ise Washington’ın Tahran aleyhinde kritik bir karar aşamasına yaklaştığını söyledi ve “İsrail, her senaryoya hazır değil.” ifadesini kullandı.
Kochav’a göre İran, Haziran 2025’teki saldırının ardından özellikle füze kapasitesi ve operasyonel platformlar açısından toparlandı. Buna karşılık İsrail’in hava savunma sisteminin de geliştiğini belirtti.
ABD’nin hedefleri arasında İran’daki rejimi devirmek, nükleer programı imha etmek, füzeler ile fırlatma platformlarını yok etmek ve İran’ın Husiler ile Hizbullah’a desteğini durdurmak bulunduğunu söyleyen Kochav, ancak Washington’ın bu hedeflerin tamamını gerçekleştirmeyi planladığına ikna olmadığını ifade etti.
İsrail teyakkuzda
Maariv gazetesi analisti Avi Ashkenazi ise İsrail ordusunun yaklaşık bir aydır üst düzey teyakkuz halinde olduğunu ve hazırlık seviyesini gün geçtikçe artırdığını aktardı.
Teyakkuz durumuna rağmen hafta sonu izinlerinin kullanılmasına karar verildiğini belirten Ashkenazi, birliklerde kalan kuvvetlerin her türlü senaryoya karşılık verebilecek şekilde düzenlendiğini, gerektiğinde takviye birliklerin kısa sürede devreye sokulabileceğini kaydetti.
Kaynak: AA
