Avrupa Birliği (AB), ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland üzerinden başlattığı gümrük vergisi restine karşı olağanüstü toplanma kararı aldı. AB liderleri, transatlantik ilişkilerde tırmanan gerilimi ele almak üzere 22 Ocak Perşembe günü acil zirvede bir araya gelecek.
AB Konseyi Başkanlığı Sözcülüğü tarafından yapılan yazılı açıklamada, AB Konseyi Başkanı Antonio Costa’nın, “transatlantik ilişkileri görüşmek üzere” 22 Ocak saat 19.00’da Özel AB Liderler Zirvesi düzenleyeceği bildirildi. Costa, daha önce de AB üyesi ülkelerin Grönland gündemiyle olağanüstü toplanacağını duyurmuştu.
Berlin ve Paris’ten Sert Mesaj
Zirve öncesi Almanya ve Fransa’dan dikkat çeken açıklamalar geldi. Almanya Başbakan Yardımcısı ve Maliye Bakanı Lars Klingbeil, Berlin’de Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure ile yaptığı görüşmenin ardından konuştu.
Klingbeil, Trump’ın Grönland gerekçesiyle açıkladığı ek gümrük vergilerine karşı net bir duruş sergileyerek, “Almanya ve Fransa olarak şantaja boyun eğmeyeceğimiz konusunda hemfikiriz” dedi. Avrupa’nın ortak ve güçlü bir yanıt üzerinde çalıştığını vurgulayan Klingbeil, daha önce askıya alınan ABD menşeli ürünlere yönelik gümrük vergilerinin şubat başında yeniden yürürlüğe girebileceğini belirtti.
Avrupa’nın ekonomik baskılara karşı koyacak güçlü yasal araçlara sahip olduğunu da kaydeden Klingbeil, mesajın Washington’a net biçimde iletileceğini ifade etti.
Grönland Krizi Derinleşiyor
ABD Başkanı Trump, Grönland’ın “ABD’nin ulusal güvenliği için hayati öneme sahip olduğunu” savunmuş, özellikle “Altın Kubbe” olarak adlandırılan savunma projeleri açısından adayı stratejik bir unsur olarak nitelemişti. ABD, Danimarka ve Grönland dışişleri bakanlarının Washington’daki görüşmelerine rağmen temel anlaşmazlıkların giderilemediği, ABD’nin Grönland’ı “ele geçirme isteğinin” sürdüğü belirtilmişti.
Danimarka Krallığı’na bağlı özerk bir bölge olan Grönland, egemenliğin devrini içeren ABD kaynaklı yaklaşımları kesin biçimde reddetmişti. Danimarka ise müttefiklerle birlikte bölgede askeri iş birliğinin artırılması çağrısında bulunmuş, bazı Avrupa ülkeleri küçük askeri birlikler ve subaylar göndereceklerini açıklamıştı.
8 Avrupa Ülkesine Gümrük Vergisi
Gerilimin tırmanmasının ardından Trump, Grönland konusunda ABD’ye karşı çıktıkları gerekçesiyle Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya’ya gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu
Trump’ın açıklamasına göre, bu ülkelerden yapılan ithalata 1 Şubat 2026’dan itibaren yüzde 10, 1 Haziran 2026’dan sonra ise yüzde 25 gümrük vergisi getirilecek. Vergilerin, Grönland’ın “tam ve eksiksiz satın alınmasına” yönelik bir anlaşmaya varılana kadar yürürlükte kalacağı ifade edildi.