İran’a karşı yürütülen ABD-İsrail operasyonlarının bölgesel etkileri sürerken, bu kez gözler İran’ın kuzeybatısına ve Irak sınır hattına çevrildi. Bölgeden gelen bilgiler, PJAK ve diğer İranlı Kürt silahlı gruplar üzerinden Tahran’a karşı yeni bir baskı hattı oluşturulmak istendiği yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi. Reuters’ın 4 Mart tarihli haberine göre İranlı Kürt milisler, İran’ın batısındaki güvenlik güçlerine karşı nasıl ve Ne Zaman harekete geçebileceklerini ABD ile görüştü; grupların Amerikan askeri desteği talep ettiği aktarıldı.
Bu temasların hemen ardından 6 Mart’ta Reuters, İsrail’in Irak Kürt Bölgesel Yönetimi tarafında konuşlu İranlı Kürt gruplarla yaklaşık bir yıldır temas halinde olduğunu ve sınır hattındaki bazı İran kasabalarına yönelik planları desteklediğini yazdı. Haberde PJAK, PDKI ve PAK’ın içinde yer aldığı yapıların İran sınırında baskı kurmayı hedeflediği; Kürt unsurların da ABD ve İsrail’e hedef bilgisi aktardığının öne sürüldüğü belirtildi. Ancak aynı Reuters haberinde, Irak tarafında binlerce savaşçının toplandığı yönündeki hazırlığın bağımsız biçimde doğrulanamadığı özellikle vurgulandı.
Öte yandan Associated Press’e konuşan PAK yetkilileri, İran’a karşı yakın vadede sınır ötesi bir saldırı planladıkları iddiasını reddetti. Ancak aynı yetkililer, olası bir ABD kara harekâtı olması halinde koalisyon güçleriyle birlikte sahaya girebileceklerini söyledi. AP’nin aktardığına göre grup temsilcileri, hem ABD hem de İsrail ile temas halinde olduklarını kabul ederken, şu ana kadar somut askeri yardım almadıklarını savundu. Bu tablo, sahada bir hazırlık havası bulunduğunu gösterse de “operasyon başladı” sonucunu tek başına doğrulamıyor.
Ankara cephesinden gelen açıklama da dikkat çekti. Reuters’ın 5 Mart tarihli haberine göre Milli Savunma Bakanlığı, PJAK’ın faaliyetlerinin İran’ın güvenliği kadar bölgesel istikrar için de tehdit oluşturduğunu belirtti ve Türkiye’nin tüm devlet kurumlarıyla bu hareketliliği yakından takip ettiğini açıkladı. Bakanlık ayrıca PJAK’ı PKK ile bağlantılı yasa dışı bir yapı olarak tanımladı. Bu açıklama, Türkiye’nin sınır hattında yeni bir vekâlet cephesi açılmasına güvenlik riski olarak baktığını açık biçimde ortaya koydu.
Son günlerde dolaşıma sokulan “ABD ve İsrail özel kuvvetleri Irak üzerinden İran’a girdi” iddiasına gelince; şu aşamada bunu doğrulayan açık, bağımsız ve resmî bir teyit görünmüyor. Reuters’ın 18 ve 20 Mart tarihli haberleri, Washington’ın bölgeye takviye kuvvet gönderdiğini ve bazı senaryoları masada tuttuğunu yazsa da, ABD’nin İran içine kara gücü gönderme kararı aldığı ya da özel kuvvetlerin çoktan sahaya girdiği doğrulanmış değil. Beyaz Saray’a dayandırılan son bilgilerde de “şu anda kara gücü gönderme yönünde alınmış bir karar olmadığı” belirtildi.
Bütün bu gelişmeler birlikte okunduğunda üç ihtimal öne çıkıyor: İran’ın kuzeybatısında ikinci bir güvenlik cephesi açılması, Devrim Muhafızları’nın iç güvenliğe zorlanarak ana cephelerden kuvvet çekmesinin hedeflenmesi ve sınır hattında istihbarat-toplama ile sabotaj altyapısı kurulması. Ancak mevcut açık kaynaklar, bu stratejik çerçevenin bazı unsurlarını desteklese de “sahaya girildi ve operasyon başladı” düzeyindeki en sert iddiaları henüz kesinleştirmiyor. Türkiye açısından ise mesele nettir: İran-Irak sınırında PKK/PJAK bağlantılı bir hareketlilik, doğrudan sınır güvenliği ve bölgesel denge başlığına dönüşme potansiyeli taşıyor.
