19.03.2026-10:51
(Son Güncelleme:19.03.2026-10:51)
TCMB’den enflasyon mektubu
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2024 yılı enflasyonunun hedef ve belirsizlik aralığının belirgin şekilde üzerinde gerçekleştiğini belirterek, sapmanın nedenlerini ve izlenecek yol haritasını Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’e gönderdiği yazıyla kamuoyuna açıkladı.
>Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 7 Şubat 2025 tarihli yazısında, 1211 sayılı Merkez Bankası Kanunu’nun 42. maddesi gereği, Enflasyon hedefinden sapmanın nedenlerinin ve alınacak önlemlerin Hükümet’e yazılı olarak bildirildiği ifade edildi. Yazıda, 2024 yılı enflasyonunun hedef etrafında belirlenen belirsizlik aralığının belirgin biçimde üzerinde kaldığı belirtilirken, yıl sonunda yıllık tüketici enflasyonunun yüzde 44,4 olarak gerçekleştiği kaydedildi. 2023 sonunda bu oran yüzde 64,8 seviyesindeydi.
>
TCMB, 2024’te enflasyon görünümünde en belirgin unsurun geçmiş enflasyona endeksleme davranışı olduğunu vurguladı. Özellikle hizmet sektöründe fiyatlama davranışlarının gecikmeli ve katı yapısı nedeniyle kira ve eğitim kalemlerinin öne çıktığı aktarıldı. Konut piyasasındaki arz-talep dengesiyle birlikte kira enflasyonunun diğer hizmet başlıklarından ayrıştığı, eğitim hizmetlerinde ise yıllık fiyat ayarlamalarının enflasyonu yukarı taşıyan başlıca etkenlerden biri olduğu ifade edildi.
>
Mal grubunda ise tablo hizmet tarafına göre daha ılımlı seyretti. Dayanıklı tüketim mallarında görece sınırlı artışlar dikkat çekerken, enerji ve işlenmemiş gıda kalemleri enflasyonu yukarı çeken başlıklar oldu. TCMB, 2023’te enflasyonu aşağı çeken bedelsiz doğal gaz uygulamasının sona ermesinin, 2024’te enerji grubunu yukarı taşıyan temel unsurlardan biri olduğunu belirtti. Taze meyve ve sebze fiyatlarındaki oynaklığın da belirli dönemlerde enflasyon beklentilerini olumsuz etkilediği vurgulandı.
>
Para politikası tarafında ise Merkez Bankası, 2024 boyunca dezenflasyon sürecinin gerektirdiği sıkılığı koruduğunu açıkladı. Buna göre, 2023 sonunda yüzde 45 olan politika faizi, 2024 Mart ayında yüzde 50’ye yükseltildi; nisan-kasım döneminde bu seviye korundu. Ardından 2024 Aralık ve 2025 Ocak aylarında yapılan 250’şer baz puanlık indirimlerle politika faizi yeniden yüzde 45’e çekildi. Banka, bu adımlarda enflasyonun ana eğilimindeki iyileşme, beklentilerdeki toparlanma ve talep koşullarındaki dengelenmenin etkili olduğunu bildirdi.
>
TCMB ayrıca, para politikası aktarımını güçlendirmek amacıyla Türk lirası mevduatın payını artırmaya, KKM’den TL’ye geçişi hızlandırmaya ve kredi büyümesini daha dengeli hale getirmeye yönelik makro ihtiyati adımlar attığını duyurdu. Likidite fazlasının yönetimi ve sterilizasyon araçlarının etkin kullanımıyla sıkı duruşun desteklendiği belirtildi.
>
Orta vadeli görünümde ise Merkez Bankası, enflasyonun kademeli biçimde gerilemesini bekliyor. Buna göre yıl sonu enflasyon tahmini 2025 için orta noktada yüzde 24, 2026 için yüzde 12 ve 2027 için yüzde 8 olarak açıklandı. Banka, orta vadeli nihai hedefin yüzde 5 olmaya devam ettiğini vurgularken; hizmet enflasyonundaki katılık, gıda ve emtia fiyatları, jeopolitik gelişmeler ile küresel ticaret politikalarındaki belirsizliklerin risk unsuru olmayı sürdürdüğünün altını çizdi.
>
TCMB, 2024’te enflasyon görünümünde en belirgin unsurun geçmiş enflasyona endeksleme davranışı olduğunu vurguladı. Özellikle hizmet sektöründe fiyatlama davranışlarının gecikmeli ve katı yapısı nedeniyle kira ve eğitim kalemlerinin öne çıktığı aktarıldı. Konut piyasasındaki arz-talep dengesiyle birlikte kira enflasyonunun diğer hizmet başlıklarından ayrıştığı, eğitim hizmetlerinde ise yıllık fiyat ayarlamalarının enflasyonu yukarı taşıyan başlıca etkenlerden biri olduğu ifade edildi.
>
Mal grubunda ise tablo hizmet tarafına göre daha ılımlı seyretti. Dayanıklı tüketim mallarında görece sınırlı artışlar dikkat çekerken, enerji ve işlenmemiş gıda kalemleri enflasyonu yukarı çeken başlıklar oldu. TCMB, 2023’te enflasyonu aşağı çeken bedelsiz doğal gaz uygulamasının sona ermesinin, 2024’te enerji grubunu yukarı taşıyan temel unsurlardan biri olduğunu belirtti. Taze meyve ve sebze fiyatlarındaki oynaklığın da belirli dönemlerde enflasyon beklentilerini olumsuz etkilediği vurgulandı.
>
Para politikası tarafında ise Merkez Bankası, 2024 boyunca dezenflasyon sürecinin gerektirdiği sıkılığı koruduğunu açıkladı. Buna göre, 2023 sonunda yüzde 45 olan politika faizi, 2024 Mart ayında yüzde 50’ye yükseltildi; nisan-kasım döneminde bu seviye korundu. Ardından 2024 Aralık ve 2025 Ocak aylarında yapılan 250’şer baz puanlık indirimlerle politika faizi yeniden yüzde 45’e çekildi. Banka, bu adımlarda enflasyonun ana eğilimindeki iyileşme, beklentilerdeki toparlanma ve talep koşullarındaki dengelenmenin etkili olduğunu bildirdi.
>
TCMB ayrıca, para politikası aktarımını güçlendirmek amacıyla Türk lirası mevduatın payını artırmaya, KKM’den TL’ye geçişi hızlandırmaya ve kredi büyümesini daha dengeli hale getirmeye yönelik makro ihtiyati adımlar attığını duyurdu. Likidite fazlasının yönetimi ve sterilizasyon araçlarının etkin kullanımıyla sıkı duruşun desteklendiği belirtildi.
>
Orta vadeli görünümde ise Merkez Bankası, enflasyonun kademeli biçimde gerilemesini bekliyor. Buna göre yıl sonu enflasyon tahmini 2025 için orta noktada yüzde 24, 2026 için yüzde 12 ve 2027 için yüzde 8 olarak açıklandı. Banka, orta vadeli nihai hedefin yüzde 5 olmaya devam ettiğini vurgularken; hizmet enflasyonundaki katılık, gıda ve emtia fiyatları, jeopolitik gelişmeler ile küresel ticaret politikalarındaki belirsizliklerin risk unsuru olmayı sürdürdüğünün altını çizdi.
DİĞER Ekonomi HABERLERİ