İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’e çağrıda bulunarak ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) yargıç ve savcılarına yönelik yaptırımlarının Avrupa Birliği üzerinde etkili olmaması için “engelleme statüsü” mekanizmasının devreye alınmasını istedi.
Sanchez, Sosyal Medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada “İspanya göz yummayacak” ifadesini kullanarak, uluslararası adaleti savunan kurumlara yönelik yaptırımların tüm insan hakları sistemini tehlikeye attığını belirtti. AB’nin bu duruma kayıtsız kalmaması gerektiğini vurgulayan Sanchez, Komisyon’a UCM ve Birleşmiş Milletler’in bağımsızlığını korumak ve Gazze’deki olaylara ilişkin yürütülen soruşturmaların sürdürülebilmesi için gerekli adımları atma çağrısında bulundu.
İspanyol Başbakan, ABD’nin 2025 yılından bu yana UCM’ye bağlı bazı yargıç ve savcılara uyguladığı yaptırımların şu anda en az 11 kişiyi etkilediğini hatırlatarak, bu durumun uluslararası hukuk açısından ciddi bir risk oluşturduğunu ifade etti.
Geçmişte de ABD yönetimi, özellikle Donald Trump döneminde UCM’ye karşı sert adımlar atmış, İsrail yetkilileri hakkında verilen kararlar gerekçe gösterilerek mahkeme personeline yaptırımlar uygulanmıştı. Ayrıca ABD, Birleşmiş Milletler Filistin Özel Raportörü Francesca Albanese’ye de yaptırım kararı almıştı.
Sanchez’in bu çıkışı, von der Leyen’e gönderdiği resmi mektubun ardından geldi. Mektupta, söz konusu yaptırımların uluslararası adalet mekanizmalarının bağımsızlığını zedelediği ve tehlikeli bir emsal oluşturduğu ifade edildi. Ayrıca yaptırımların hedef aldığı kişilerin banka hesaplarının kapatılması, seyahat kısıtlamaları ve görevlerini yerine getirmelerini engelleyen çeşitli baskılar içerdiği belirtildi.
AB’nin 2271/1996 sayılı “engelleme statüsü” düzenlemesi ise, Avrupa Birliği’nin çıkarlarını etkileyen üçüncü ülke yaptırımlarına karşı koruma sağlıyor ve bu tür yaptırımların AB içinde uygulanmasını engellemeyi amaçlıyor. Sanchez, bu mekanizmanın devreye alınarak UCM’nin bağımsızlığının korunması gerektiğini savundu.