Bitlis'in Hizan ilçesinde dut yetiştiriciliğine dair gerçekleştirilen bilimsel araştırmanın sonuçları açıklandı. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden Dr. Adnan Doğan, Tatvan İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'nden Dr. Semih Aykut ve Hizan İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'nden Ziraat Yüksek Mühendisi Orhan Durmaz'ın yürüttüğü araştırmada, Hizan’da dut yetiştiricilik kültürü değerlendirildi.
Yapılan çalışma, Hizan’ın Yenikent Mahallesi başta olmak üzere Akdik, Akşar, Gayda ve Süttaşı gibi 11 yerleşim yerinde 72 üreticiyle anket yöntemi ile gerçekleştirildi. Araştırma bulguları, bölgedeki tarım faaliyetleri hakkında önemli veriler sundu.
Çalışmanın dikkat çeken sonucu, üreticilerin teknik bilgiye erişim seviyesinin son derece düşük olmasıydı. Katılımcıların tamamı, toprak analizi yaptırmadığını ve herhangi bir tarımsal kooperatife üye olmadıklarını bildirirken, %88,9’u zararlılarla mücadele yöntemleri uygulamadığını ifade etti. En büyük problemin ise külleme hastalığı ve yaprak biti olduğu belirlendi.
Hizan’da %55,6 oranında beyaz dut yetiştirildiği, ancak ağaçların terbiye ve budama işlemlerinin geleneksel yöntemlerle yapıldığı tespit edildi. Elde edilen ürünlerin yaklaşık %50’sinin evsel tüketim için ayrıldığı gözlemlendi.
Raporun sonuç bölümünde Hizan dutunun değerinin artırılması için bazı öneriler yer aldı. Üreticilere modern budama ve aşılama eğitimlerinin verilmesi, toprak analizi bilincinin artırılması ve paketleme tesislerinin kurulması gerektiği vurgulandı.
İlçede yaş düzeyi yüksek olan meyvecilikle uğraşan kesim, dinamik iş gücü eksikliğini ortaya koymakta. Gençlerin tarımsal üretime yönlendirilmeleri gerekiyor. Eğitim ve teknik bilgi eksikliği, ekonomik sorunlar ve üretim alanlarının küçüklüğü gibi problemler de raporda belirtildi.
Üreticilerin, ürünlerini pazarlamak amacıyla kooperatiflere üye olmalarının sağlanması gerektiği ifade edildi. Ücretsiz aşılı köklü fidan dağıtımı gibi destekler önerildi.
Hizan’da dut ağaçlarının genellikle dağınık ve bakımsız durumda olduğu, çoğu işletmenin ihtiyaç fazlasını pazara sunduğu belirlenirken, ticari olarak dut üretiminin yapılmadığı tespit edildi.

BİTLİS’İN HİZAN İLÇESİNDE DUT YETİŞTİRİCİLİĞİNİN MEVCUT DURUMUNU VE POTANSİYELİNİ BELİRLEMEK AMACIYLA GERÇEKLEŞTİRİLEN KAPSAMLI BİLİMSEL ARAŞTIRMA SONUÇLANDI. AKADEMİSYENLERİN VE TARIM UZMANLARININ KATILIMIYLA HAZIRLANAN RAPOR, BÖLGEDEKİ GELENEKSEL ÜRETİMİN MODERN TEKNİKLERLE DESTEKLENMESİ GEREKTİĞİNİ ORTAYA KOYDU.