Geçen yıl etkili olan zirai don ve kuraklık, tarımsal üretimde ciddi kayıplara yol açarken, 2026 sezonunda yağışların artması ve iklim koşullarının olumlu seyretmesiyle üretimde güçlü bir toparlanma yaşanıyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2025 yılında tahıl, meyve ve sebze üretiminde düşüş görülürken, bu yıl birçok üründe rekor seviyede artış bekleniyor.
Geçen yıl tahıl ve diğer bitkisel ürünlerin üretimi yüzde 10,4 azalarak 67 milyon ton seviyesine gerilerken, sebze üretimi yüzde 0,8 düşüşle 33,3 milyon ton olarak gerçekleşti. Meyve, içecek ve baharat bitkilerindeki üretim ise yüzde 30,4’lük kayıpla yaklaşık 19,8 milyon tona indi. Tahıl üretimi de yüzde 12,3 azalarak 34,2 milyon ton seviyesinde kaldı.
Bu yıl ise son yılların en yüksek yağış miktarlarının kaydedilmesi, toprak neminin artması ve ilkbahar yağışlarının normalin üzerinde gerçekleşmesiyle birlikte tarımsal kuraklık etkileri büyük ölçüde ortadan kalktı. Özellikle hububat üretiminde rekor beklentisi güçlenirken, su kaynaklarındaki doluluk oranları da üreticiye önemli avantaj sağladı.
TÜİK’in “Bitkisel Üretim Birinci Tahmini” verilerine göre, tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde yüzde 12,6, meyve, içecek ve baharat bitkilerinde ise yüzde 57,8 oranında üretim artışı bekleniyor. Toplam üretimin tahıllarda 75,4 milyon tona, sebzelerde 33,3 milyon tona ve meyve grubunda yaklaşık 31 milyon tona ulaşacağı öngörülüyor.
Tahıl üretiminin bu yıl yüzde 21,7 artışla 41,6 milyon tona yükselmesi beklenirken, buğday üretiminin yüzde 26,7 artışla 22,8 milyon tona, arpa üretiminin ise yüzde 50 yükselişle 9 milyon tona ulaşacağı tahmin ediliyor. Arpadaki artışın yem maliyetlerini düşürerek hayvancılık sektörüne de olumlu katkı sağlaması bekleniyor.
Kuru baklagillerde de üretim artışı öngörülüyor. Nohut üretiminin 510 bin ton, kuru fasulyenin 210 bin ton, kırmızı mercimeğin ise 385 bin ton seviyesinde gerçekleşmesi beklenirken, şeker pancarı üretiminin de yüzde 5,8 artışla 22 milyon tona çıkacağı tahmin ediliyor.
Geçen yıl zirai dondan en fazla etkilenen meyve grubunda ise dikkat çekici yükselişler öngörülüyor. Elma üretiminde yüzde 93,6, şeftalide yüzde 88,6, nektarinde yüzde 107,7, kirazda yüzde 255,7 ve üzümde yüzde 53 artış bekleniyor. Turunçgillerde mandalinada yüzde 46,3, portakalda yüzde 63,9 ve limonda yüzde 63,8 oranında üretim artışı hesaplanıyor.
Sert kabuklu meyvelerde de güçlü bir toparlanma bekleniyor. Fındık üretiminin yüzde 62,2, ceviz üretiminin yüzde 95,1 ve Antep fıstığı üretiminin yüzde 113,6 artacağı tahmin ediliyor.
Uzmanlar, yağışların olumlu etkisiyle 2026’nın tarım açısından “bereket yılı” olabileceğini değerlendiriyor. Üretimde beklenen artışın hem iç piyasada ürün bolluğu oluşturması hem de ihracat rakamlarını yukarı taşıması beklenirken, tüketicilerin özellikle meyve ve sebzeye daha kolay erişebileceği ifade ediliyor.
Kaynak: AA