Uydu Verileri Şaşırttı: Anadolu’nun İki Ucu Ayrı Yönlerde Hareket Ediyor!
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi ve Fırat Üniversitesi’nden üç akademisyen, uydu radar verilerini kullanarak yaptıkları çalışmada Anadolu’nun doğusu ve batısı arasında farklı yönlerde yer hareketi olduğunu ortaya koydu.
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Harita Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu, Dokuz Eylül Üniversitesi’nden Doç. Dr. Mustafa Softa ve Fırat Üniversitesi’nden Araştırma Görevlisi Elif Akgün, uzun yıllar süren uydu radar verisi analizleriyle Türkiye’nin yer kabuğundaki gizli hareketleri ortaya çıkardı. Araştırmacılar, Ankara’nın doğusunda kalan toprağın kuzeye, batısında kalan kısmın ise güneye doğru hareket ettiğini tespit etti. Bu durum Antalya’dan Karadeniz Ereğli’sine uzanan bir sıfır hattı ve etrafında bir gerinim bölgesi oluşturuyor.
“Orta Anadolu Geçiş Zonu” adı verilen bu çalışma, “Orta Anadolu Tektonik Geçiş Bölgesi'nin Saptanması: Entegre Jeodezik (GNSS/InSAR) ve Sismik Verilerden Elde Edilen Kısıtlamalar” başlığıyla uluslararası bir dergide yayımlandı.
Kutoğlu, bu gerinim bölgesinin milyonlarca yıl süren bir süreçte Ankara’nın doğusunu yukarı, batısını aşağı hareket ettirmeye devam edeceğini belirterek, “Zamanla Anadolu’nun ortadan ikiye ayrılması bile söz konusu olabilir. Bu gerinim birikimi büyük boyutta depremlere yol açabilir” dedi.
Araştırmada ortaya çıkan hareketlerin, Doğu Anadolu Fay Hattı’nın bugünkü “V” şeklini almasında da önemli bir rol oynadığı vurgulandı. Kutoğlu, bu tablonun Arap Plakası’nın Afrika Plakası’ndan yılda 1,2 santimetre daha hızlı hareket etmesinden kaynaklandığını ifade etti.
Kutoğlu, “Zamanla Afrika Plakası Anadolu’nun içine hızla giriyor. Bu nedenle Doğu Anadolu Fayı’nın kuzeyi Kuzey Anadolu Fayı’na yaklaşacak ve uzun jeolojik süreçler sonunda birleşebilir. Hatay’dan yukarıya doğru da Kuzey Anadolu Fayı’nı kesen yeni bir dik fay hattının oluşması mümkün. Çalışmamız bize tüm bu sonuçları gösteriyor” dedi.