Kazakistan'da yeni anayasa yürürlüğe girdi
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, yeni anayasanın bugün yürürlüğe girmesi dolayısıyla yaptığı açıklamada, "Bugün Kazakistan tarihinde yeni bir dönem başlıyor" dedi.
Tokayev, 15 Mart'ta yapılan referandumda kabul edilen yeni anayasanın yürürlüğe girmesi nedeniyle halkı kutlayarak, "Bugün egemen Kazakistan’ın tarihinde yeni bir dönem başlıyor. Ülkemiz, istikrarlı ilerleme, siyasi ve ekonomik reformlar ile kapsamlı modernleşme yoluna giriyor. Bu, siyasi sistemin köklü bir şekilde yeniden yapılandırılmasını ve devletin ile sivil toplumun temel kurumlarının dönüşümünü simgeliyor" ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanı Tokayev, halkın iradesini yansıtan anayasanın sarsılmaz hukuki temeline dayanarak belirledikleri tüm hedeflere ulaşacaklarına ve toplumda hukuk, düzen, çalışkanlık, ilerleme, temizlik ile doğa sevgisi değerlerini hakim kılacaklarına inandığını belirtti.
Yeni anayasanın detayları
Kazakistan’da 15 Mart’ta yapılan referandumda seçmenlerin yüzde 88inin destek verdiği 96 maddelik yeni anayasa, iki meclisli parlamenter sistemden tek meclisli sisteme geçişi, Cumhurbaşkanı yardımcılığı makamının oluşturulmasını ve insan haklarının güçlendirilmesini öngörüyor.
Bu kapsamda iki kanatlı parlamento kaldırılarak, yerine kurultay adı verilen tek meclisli yasama organı oluşturulacak. Toplam 145 sandalyeden oluşacak kurultayın milletvekilleri, nispi temsil sistemiyle 5 yıllık süre için seçilecek.
Yenilikler arasında Cumhurbaşkanı yardımcılığı makamının kurulması da yer alıyor. Cumhurbaşkanı yardımcısı, kurultayın onayıyla Cumhurbaşkanı tarafından atanacak. Cumhurbaşkanının görevden ayrılması, istifası veya görevini yerine getirememesi halinde yetkileri Cumhurbaşkanı yardımcısına devredilecek.
Anayasaya göre, başbakan Cumhurbaşkanı tarafından kurultayın onayıyla atanacak ve kabine üyeleri kurultay ile istişare edildikten sonra başbakan tarafından belirlenecek. Ayrıca devlet kurumları ile yerel yönetim organlarında Kazakça'nın yanı sıra Rusça da kullanılacak.
Yeni anayasa ayrıca, ulusal diyalog platformu olarak halk konseyinin oluşturulmasını öngörüyor. Evlilik, bir erkek ile bir kadının birliği olarak tanımlanırken, çocuklara çalışamayacak durumda olan ebeveynlerine bakma yükümlülüğü getiriliyor. Yeni anayasa ile birlikte ölüm cezası mutlak olarak yasaklanırken, dijital ortam dahil kişisel verilerin korunması anayasal güvence altına alınıyor.
KAZAKİSTAN CUMHURBAŞKANI KASIM CÖMERT TOKAYEV, YENİ ANAYASANIN BUGÜN YÜRÜRLÜĞE GİRMESİ HAKKINDA YAPTIĞI AÇIKLAMADA, "BUGÜN KAZAKİSTAN TARİHİNDE YENİ BİR DÖNEM BAŞLIYOR" DEDİ.