Sanat tarihçisi Prof. Dr. Beksaç: Makedonya Kulesi hak ettiği bilgiye layık olması gereken bir yapı
Sanat tarihçisi Prof. Dr. Engin Beksaç, Edirne’deki Makedon Kulesi’nin Hadrian dönemine ait olduğu yönündeki bilgilerin doğru olmadığını ifade etti. Beksaç, yapının 14. yüzyıl Bizans eseri olduğunu gösteren mimari ve kitabe verileri bulunduğunu belirtti.
Edirne’de restorasyon çalışmalarının ardından Makedon Kulesi müze olarak hizmete açıldı. Makedon Kulesi’nin tarihine ilişkin değerlendirmenin yapıldığı açıklamada, Prof. Dr. Beksaç, kulenin üzerindeki "Johannes" kitabesinin kulenin inşa edildiği dönemdeki Bizans imparatoruna işaret ettiğini ifade etti. Ayrıca, kulenin mimari özellikleri ve tarihi belgeler doğrultusunda 14. yüzyıla tarihlendirildiğini vurguladı.
Prof. Dr. Beksaç, "Makedon Kulesi Edirne, Edirne Bizans yapılarının başında gelmektedir. Fakat maalesef son zamanlarda basına yansıyan bilgilerde çok büyük hatalar ve eksikler olduğunu görebilmekteyiz. Gerçekten bu tarihi açıdan önemli bir yanılgı kaynağı olduğu için bu konuda bazı şeyler söylememiz mümkün. Kulenin Hadrian’a ait olduğu ifade edilmekteyse de kulenin Hadrian’la yakından uzaktan hiçbir ilgisi yok. Evet, bilindiği gibi Hadrian Edirne’nin ilk kurucusu, banisi olarak karşımıza çıkan bir isim. Ama Makedonya Kulesi’nin üstünde zaten yazılı olan bir Johannes yazısı var. Bu Johannes yazısı bize kulenin yapıldığı dönemdeki imparatorun kimliği hakkında da bir bilgi vermekte" dedi.
Prof. Dr. Beksaç, "Binanın bütün özellikleriyle, yani Bizans mimarisi ve Roma mimarisi konusunda alışık olan bir göz hemen bunun bir 14. yüzyıl Bizans yapısı olduğunu söyleyeceği için 14. yüzyılda yaşamış olan iki tane Bizanslı imparator akla gelmekte. Bir tanesi Palaiologos, bir tanesi Kantakouzenos. Bu iki imparatordan birine ait olduğu hakkında fikir yürütmemiz mümkün. Ve bu nedenle kulenin esas kaynağının bu 14. yüzyıl yapısı olduğunu söylemek konusunda da bir imkanımız var. Esasında oradaki yazıyı ilk defa kayda alan kişi 1553 tarihli Edirne’den geçen bir Avusturya heyetinde yer alan bir seyyah. Onun yazmış olduğu seyahatnamesinde o kitabeden bahsedildiğini görüyoruz" diye konuştu.
"Daha sonraki süreçlerde, 19. yüzyıl sonu 20. yüzyıl başına çekilen fotoğraflarda da biz kitabeyi görmekteysek de daha sonraki aşamada kitabenin kaldırıldığını, daha sonraki restorasyonlarda kaldırıldığını gördük" diyen Beksaç, "Son restorasyonda yazılmış olan yazı orijinalden hayli uzak gözüküyor. Ve onun üzerinde Johannes yazısı karşımıza çıkmakta. Yani kulenin yaptırıldığı dönemdeki imparatorun adıdır. Bana göre esasında yapılan şey, orijinalinde bulunan yazının tekrar canlandırılmaya çalışılması ama çok başarılı bir kopya olduğunu söylemek zor. Esasında Makedonya Kulesi hak ettiği bilgiye layık olması gereken bir yapı. Bu konuda hakkındaki bilgilerin de doğru aktarılmasında yarar var" ifadelerini kullandı.
SANAT TARİHÇİSİ PROF. DR. ENGİN BEKSAÇ, EDİRNE'DEKİ MAKEDON KULESİ'NİN HADRİAN DÖNEMİNE AİT OLDUĞU YÖNÜNDEKİ BİLGİLERİN DOĞRU OLMADIĞINI BELİRTEREK, YAPININ 14. YÜZYIL BİZANS ESERİ OLDUĞUNU GÖSTEREN MİMARİ VE KİTABE VERİLERİNİN BULUNDUĞUNU SÖYLEDİ.