Kütahyalı çini ustası Mehmet Koçer'den önemli mesaj: Çinicilik mimariyle buluşmalı

Kütahyalı çini ustası Mehmet Koçer'den önemli mesaj

Kütahya'nın tanınmış çini ustası Mehmet Koçer, çiniciliğin geçmişten günümüze gelişimini değerlendirerek, bu sanatın en parlak döneminin mimari eserlerde yoğun kullanıldığı yıllarda yaşandığını ifade etti. Günümüzde üretim kalitesinin önemli bir seviyeye ulaştığını belirten Koçer, çiniciliğin yeniden ekonomik ve sanatsal anlamda hak ettiği konuma gelmesi için mimariyle güçlü bir bağ kurması gerektiğini vurguladı.

Kütahya çiniciliğinin tarihi gelişimi

Koçer, Kütahya çiniciliğinin tarihi gelişimine değinerek, 1800’lü yılların sonlarında saray mücellidi Hayri Efendi’nin Kütahya’ya gelerek bir çini atölyesi kurduğunu anlattı. O dönemde genç yaşlarda olan Hafız Mehmet Emin Efendi, Hayri Efendi’nin dikkatini yaptığı bir kuş kafesi sayesinde çekti ve disiplinli yapısıyla ustasının yanında çiniciliği öğrenmeye başladı. Hayri Efendi, İstanbul’a dönünce atölyesini onun bıraktı. Genç ustanın başlangıçta birkaç çalışan ve bir fırınla üretime devam ettiğini ancak kısa sürede tarihî bir fırsat yakaladığını dile getirdi.

Birinci Ulusal Mimarlık Akımı ve etkileri

Koçer, 1900’lü yılların başında başlayan Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’nın Kütahya çiniciliği açısından önemine vurgu yaparak, neoklasik anlayışın etkisiyle kamu yapılarında çini kullanımının yaygınlaştığını belirtti. Bu süreçte, Kütahya’daki atölyelere siparişlerin çoğaldığını ifade eden Koçer, Hafız Mehmet Emin Efendi’nin atölyesinde fırın sayısının arttığını ve çalışan sayısının dönem dönem 500’e kadar çıktığını belirtti.

Mimari uygulamalar ve çiniciliğin geleceği

Koçer, çiniciliğin tarihindeki en büyük gelişmenin mimari uygulamalar sayesinde gerçekleştiğini vurgulayarak, mimarların çiniyi yapının kimliğini oluşturan önemli bir sanat eseri olarak değerlendirdiğini söyledi. Ancak günümüzde teknik kalite açısından önemli bir seviyeye ulaşıldığını belirtmesine rağmen, mimari kullanımda aynı ilerlemenin sağlanmadığının altını çizdi.

Kamu binalarında çini kullanımı

Kent mimarisinde çini kullanımının artırılması gerektiğini ifade eden Koçer, kamu binalarının bu konuda öncü olması gerektiğini belirtti. Kamu alanlarında, kültürel merkezlerde ve sosyal alanlarda nitelikli çini uygulamaları yer almalı. Artan örneklerle birlikte, müteahhitler ve özel sektör de çini kullanmaya başlayabilecek.

Akademik çalışmaların önemi

Mehmet Koçer, Dumlupınar Üniversitesi tarafından çini araştırma ve geliştirme merkezinin kurulmasını memnuniyetle karşıladığını ancak bunun somut projelerle desteklenmesi gerektiğini söyledi. Merkezde geleneksel üretim tekniklerinin yanı sıra günümüz mimarisine uygun çözümlerin geliştirilmesi gerektiğinin altını çizen Koçer, Kütahya’nın tarihi mirasını geleceğe taşıyabilmesi için çiniciliğin mimari kimliğin ayrılmaz bir parçası olarak değerlendirilmesi gerektiğini ekledi.

Kütahyalı duayen çini ustası Mehmet Koçer: "Çinicilik yeniden mimariyle buluşmalı"