Uzmanından Farkındalık Uyarısı: "Otizmli Çocukları Anlamak Gerekiyor"
Çocuk ve Ergen Psikiyatri Uzmanı Dr. Günay Budagova, otizmin hastalık değil, farklılık olduğunu hatırlatıyor.
Budagova, "Otizmli çocuklar dünyayı farklı algılar, farklı iletişim kurar ve farklı tepkiler verir. Bu nedenle onları ‘düzeltmek’ değil, ‘anlamak’ gerekir" ifadelerini kullanarak eğitim sürecinin öncelikli olduğunu belirtti.
Otizm Farkındalık Günü
Birleşmiş Milletler tarafından 2 Nisan tarihi, "Otizm Farkındalık Günü" olarak belirlenmiştir. Bu gün, toplumun otizmi doğru bir şekilde anlaması için önemli bir çağrı niteliği taşımaktadır. Otizm; bireyin sosyal iletişimini, eğitim hayatını ve toplumsal ilişkilerini etkileyen bir gelişim farklılığı olarak tanımlanabilir.
Otizm Her Geçen Gün Artıyor
Dr. Budagova, otizmin çocukluk döneminde başlayan ve yaşam boyu devam eden bir gelişim farklılığı olduğunu belirtiyor. Son yıllardaki araştırmalar, otizmin görülme sıklığının arttığını gösterse de bu artışın önemli sebepleri arasında farkındalığın yükselmesi, tanı kriterlerinin genişlemesi ve erken yaşta daha fazla çocuğun değerlendirilmesi yer alıyor.
Olası İşaretler
Uzman, otizmin ilk belirtilerinin genellikle bebeklik ve erken çocukluk döneminde belirdiğini söyleyerek ailelerin dikkat etmesi gereken önemli işaretleri şöyle sıraladı:
- İsmi söylendiğinde tepki vermeme
- Göz teması kurmama
- İşaret etme veya ortak dikkat kurmada zorluk
- Konuşma gecikmesi veya hiç konuşmama
- Tekrarlayan hareketler ve davranışlar
- Değişikliklere karşı aşırı direnç
Bu belirtiler görüldüğünde uzman desteği almak son derece önemlidir.
Gebelik Koşulları ve Otizm
Otizmin tek bir nedeni bulunmadığını belirten Dr. Budagova, genetik ve çevresel faktörlerin rol oynadığını ifade etti. Özellikle ebeveynlerin yaşı, bazı gebelik koşulları ve doğum süreçlerinin risk ile ilişkili olabileceğinin altını çizen uzman, aşılarla otizm arasında bilimsel bir bağ olmadığını da vurguladı.
Eğitim Hayati Değiştirebilir
Dr. Budagova, otizmde erken tanı ve eğitim sürecinin kritik olduğunu dile getirerek, "Doğru zamanlamada başlanan eğitim ve destek programları, sosyal iletişim becerilerinin gelişmesine, davranış sorunlarının azalmasına yardımcı olur" diye ekledi.
Tedavi Sürecinde Eğitim Önemli
Otizmin temel belirtilerini ortadan kaldıracak bir ilaç tedavisi bulunmadığını belirten Budagova, tedavi sürecinin özel eğitim programları üzerinden yürütülmesi gerektiğini ifade etti. İlaçların yalnızca eşlik eden sorunlar için destek amacıyla kullanılabileceğini vurgulayarak, "Otizmli bireylerin hayatını kolaylaştıran en önemli unsur toplumsal yaklaşımdır. Yargılamak yerine anlamaya çalışmak büyük bir fark yaratır" dedi.
ÇOCUK VE ERGEN PSİKİYATRİ UZMANI DR. GÜNAY BUDAGOVA, “OTİZMLİ ÇOCUKLAR DÜNYAYI FARKLI ALGILAR, FARKLI İLETİŞİM KURAR VE FARKLI TEPKİLER VERİR. BU NEDENLE ONLARI ‘DÜZELTMEK’ DEĞİL, ‘ANLAMAK’ GEREKİR” DEDİ.