İran ve ABD Nükleer Müzakerelerinin İkinci Turu
İran ile ABD arasındaki nükleer müzakerelerin ikinci aşaması, Umman’ın arabuluculuğunda İsviçre'nin Cenevre kentinde başladı. Bu görüşmelerde, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile ABD Başkanı Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff, ayrı ayrı Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi ile bir araya geldi.
Görüşmelerin Arka Plânı
İran devlet televizyonunun haberine göre, dolaylı görüşmeler Umman'ın Cenevre'deki Büyükelçiliğinde başlamış durumda. Daha önce İsrail ve ABD'nin 2025 Haziranında Iran'a düzenlediği saldırılar sonucu kesintiye uğrayan diplomatik süreç, yeniden canlandırılmıştır. İlk tur görüşmeler Maskat'ta yapılmış, bu kez görüşmeler Avrupa’ya taşınmıştır.
Tarafların Temsilcileri ve Görüşmelerin İçeriği
Cenevre'deki görüşmelerde İran heyetine Erakçi başkanlık ederken, ABD tarafını Witkoff temsil etmektedir. Ayrıca, ABD heyetinde Trump's danışmanı Jared Kushner de bulunmaktadır. Müzakere süreci, Busaidi koordinasyonunda yürütülmektedir.
Görüşmelerde, İran Dışişleri Bakanı Erakçi, nükleer konular ve yaptırımların kaldırılması üzerine görüşlerini Ummanlı mevkidaşına aktardı. Ayrıca, İran’ın meşru çıkarlarını korumak için sonuç odaklı diplomasiden yana olduklarını vurguladı.
Temel Anlaşmazlıklar ve Beklentiler
İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalarla sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ederken, ABD ise uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin tamamen durdurulmasını istiyor. Üstelik, ABD yönetimi, İran’ın füze programını ve silahlı gruplara verdiği desteği de müzakere agenda’sına eklemeyi hedefliyor.
İran ise, nükleer program dışındaki konuların tartışılmasına sıcak bakmadığını belirtmektedir. Ayrıca, diğer taraflar arasında Cenevre'deki görüşmelerin nükleer program üzerinden ilerlediğine dair sinyaller verilmektedir.
Bölgesel ve Küresel Etkiler
Müzakere sürecine rağmen, ABD’nin bölgedeki askeri varlığını sürdürmesi dikkat çekici. Bunun yanında, İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun Hürmüz Boğazında başlattığı tatbikat, güvenlik tehditlerine karşı yanıt olarak lanse edilmektedir.
Tarafların Cenevre'deki görüşmelerde somut ilerleme kaydedip kaydedemeyeceği, bölgesel güvenlik dengeleri ve küresel enerji piyasaları açısından büyük önem taşımaktadır.
İran ile ABD arasında Umman'ın aracılığında mesaj alışverişiyle dolaylı görüşmeler Umman'ın Cenevre'deki Büyükelçiliğinde başladı. Görüşmeleri, çok sayıda basın mensubu takip etti.