Bolu'da Öğrencilerden Yenilikçi Proje
Bolu'da bulunan Bilim ve Sanat Merkezi'nde (BİLSEM) lise öğrencileri, uçak kanatlarındaki titreşimlerden elektrik üreten bir sistem geliştirerek dikkatleri üzerine çekti. Öğrenciler, projeleri ile hava araçlarında düşük enerji ile çalışan bileşenleri aktif hale getirmeyi amaçlıyorlar.
Projenin Detayları
BİLSEM'de uçak elektroniği öğretmeni olarak görev yapan Hasan Doğan'ın rehberliğinde gerçekleştirilen projede, öğrenciler radyo kontrollü model uçaklar üzerinde enerji üretim ve depolama sistemleri geliştirdi. Atölyede ürettikleri uçakların kanatlarına piezoelektrik sensörler yerleştirerek elektrik elde etmeyi başardılar.
Toplanan elektrik, kapasitörlerde depolanarak, uçağın daha az enerjiye ihtiyaç duyan bileşenlerinde kullanıldı. Bu yenilikçi yöntem, uçağın pil ve kablo yoğunluğunu azaltarak ana elektrik akımının yükünü de hafifletti.
Öğrencilerin Hedefleri
Hasan Doğan, AA muhabirine yaptığı açıklamada, geçen yıl derslerde yaptıkları radyo kontrollü model uçak sistemlerini geliştirdiklerini ve kanat titreşimlerinden elektrik elde ettiklerini belirtti. Projedeki başarı, TÜBİTAK'ın düzenlediği bölge yarışmasında fizik alanında birincilik ödülü kazanarak taçlandırıldı. Doğan, "Doğru piezoelektrikler kullanıldığında, sensörlerin enerji ihtiyaçlarını tamamen karşılayabiliyoruz, bu da uçaklardaki kablo ve pil ihtiyacını büyük ölçüde ortadan kaldırıyor" dedi.
Savunma Sanayi İçin Katkı
Doğan, bu sistemle savunma sanayisine katkı sağlamayı hedeflediklerini vurgulayarak, sistemin İHA ve SİHA'larda kullanılmasının önemli faydalar getirebileceğini ifade etti. Kullanılan piezoelektrik malzemelerin büyüklüğünün de etkinliğe katkı sağladığını belirtti.
Öğrenci Görüşleri
Bolu Fen Lisesi 10. sınıf öğrencisi Ömer Kanmaz, projeye dair yaptığı açıklamada, piezoelektronik malzemelerle birlikte geliştirdikleri sistemin, uçuş sırasında oluşan titreşimleri elektrik enerjisine çevirme yeteneğine vurgu yaparak, "Buzlanma tespiti gibi düşük güçle çalışan sensörleri beslemek için kullanıyoruz" dedi.
Aynı okuldan bir diğer 10. sınıf öğrencisi Yusuf Tuna Ayar, kullandıkları piezoelektronik disklerin titreşimleri elektrik enerjisine dönüştürdüğünü aktardı. Diğer bir öğrenci Ali Efe Samur ise, piezoelektronik sensörlerin sağladığı elektrik akımı ile çeşitli sensörleri çalıştırabildiklerini belirtti.
Uçağın kanatlarındaki titreşimden elektrik üreten sistem geliştiren Bolu Bilim ve Sanat Merkezi (BİLSEM) öğrencileri, projelerini geliştirerek hava araçlarında düşük enerjiyle aktifleşebilen bileşenleri çalıştırmayı amaçlıyor.