Aspendos’ta nadir keşif: 1700 yıllık "Genç Eurymedon" mozaiği gün yüzüne çıkarıldı

Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Aspendos Antik Kenti’nde sürdürülen kazı çalışmalarında arkeoloji dünyasını heyecanlandıran tarihi bir buluntuya ulaşıldı. Aspendos Akropolisi ile tarihi tiyatroyu birbirine bağlayan Tiyatro Caddesi’nin Doğu Meydanı’nda, Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatına ilişkin ezber bozacak nitelikte bir mozaik taban ortaya çıkarıldı.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla keşfin bilimsel ve kültürel açıdan taşıdığı büyük önemi vurguladı.

Bakan Ersoy: "Anadolu mozaik sanatına ışık tutacak"

Keşfi gerçekleştiren uzman ekibe teşekkür eden Bakan Ersoy, buluntuya ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:

"Aspendos’ta yürüttüğümüz kazı çalışmalarında, Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatına ışık tutacak son derece önemli bir keşfi gün yüzüne çıkardık. Tiyatro Caddesi’nde ortaya çıkarılan mozaiğin merkezinde, kente hayat veren Eurymedon Nehri’ni simgeleyen 'Genç Eurymedon' tasviri yer alıyor. Saz yaprakları, amphora ve balık figürleriyle zenginleşen bu kompozisyon; suyun, bereketin ve yaşamın simgesel anlatımını yansıtıyor. Eser, mozaik sanatında oldukça nadir rastlanan nehir tanrısı betimlemelerinden biri olmasıyla da ayrı bir önem taşıyor."

Önce havuzdu, depremden sonra mekânlara bölündü

Meydan ile Doğu Sur Duvarları arasında yürütülen kazılarda ortaya çıkarılan mozaikli mimari yapı, yaklaşık 6 x 25 metre ölçülerine sahip.

İlk arkeolojik değerlendirmelere göre; yapının milattan sonra 3. yüzyıl başlarında bir havuz olarak inşa edildiği belirlendi. Şu ana kadar 6 x 7,50 metrelik bölümü açığa çıkarılan mozaik döşemenin, henüz kazılmamış alanlarda da devam ettiği anlaşıldı. Bilim insanları, bu yapının milattan sonra 262 yılında yaşanan büyük depremin ardından iç duvarlarla bölünerek farklı mekânlara dönüştürüldüğünü öngörüyor.

Saz yaprakları, Amphora ve balık figürleri

Gün yüzüne çıkarılan mozaik taban iki farklı panodan oluşuyor. İlk pano geometrik bezemelerle süslenirken, ikinci panonun tam merkezinde büyüleyici bir figüratif betimleme yer alıyor: "Aspendos Nehir Tanrısı Genç Eurymedon" olarak tanımlanan figür, başında ve elinde saz yapraklarıyla betimleniyor.

Doğanın bereketini ve suyun yaşam veren gücünü simgeleyecek şekilde, içinden su dökülen bir amphoraya yaslanmış pozisyonda tasvir edilen figüre, nehir içerisinde karşılıklı yüzen balıklar eşlik ediyor.

Dünya çapında sınırlı sayıda örneği var

Küçük taşların (tessera) yan yana getirilmesiyle oluşturulan renk geçişleri, ayrıntı zenginliği ve dengeli figür oranlarıyla dikkat çeken mozaik, üst düzey bir Roma işçiliğini gözler önüne seriyor. Dünya genelinde bu tür "nehir tanrısı" betimlemelerine oldukça sınırlı sayıda rastlanması, Aspendos'taki bu keşfi küresel arkeoloji literatürü için de benzersiz kılıyor.

Kaynak: Bülten