Yörüklerin geleneksel kırkım çalışmaları artık sürdürülemiyor
Antalya’nın Akseki ilçesinde hayvancılık geleneğini sürdüren Yörükler, yaz aylarını yüksek rakımlı yaylalarda geçiriyor. Aile fertleriyle gerçekleştirilen geleneksel kırkım mesaisi, sürülerin bakımında önemli bir yer tutarken, geçmişte ekonomik değer taşıyan keçi ve koyun kılları artık alıcı bulamaz hale geldi.
Geleneksel kırkım faaliyetleri
Yörüklerin yaz aylarında yüksek rakımlı Yarpuz Yaylası’na çıktığını belirten Bayram Yüksel, bu süreçte geleneksel kırkım işlemlerine başladıklarını ifade ediyor. Yüksel, aile üyeleri ve akrabaların bir araya gelerek imece usulüyle yaptıkları kırkımın, hayvan sayısına bağlı olarak 10-15 gün sürebildiğini aktarıyor. Ancak, son yıllarda keçi kılının ekonomik bir değeri kalmadığı için çoğu kez çöpe atıldığını dile getiriyor.
Geçmişin izleri ve günümüz zorlukları
Bayram Yüksel'in akrabası Mehmet Kara, her yıl düzenli olarak yapılan kırkımın, keçilerin sağlığı açısından şart olduğunu vurguluyor. Yörük geleneklerinin bir parçası olarak kabul edilen bu uygulama, hayvanların yaz sıcaklarında serinlemesini sağlıyor. Duran Topaca ise geçmişte kılların birçok alanda kullanıldığını; özellikle çul dokuma ve çadır yapımında değerlendirildiğini hatırlatıyor. Artık bu geleneğin unutulmaya yüz tuttuğunu söyleyen Topaca, kılların alıcı bulmamasını üzüntüyle karşılıyor.
Sonuç olarak, Yörüklerin kırkım uygulamaları hem hayvan sağlığı hem de kültürel değerlerin yaşatılması açısından önem taşıyor. Ancak, kılların alıcı bulmaması ve ekonomik değerini yitirmesi, bu geleneğin sürdürülmesini zorlaştırıyor.
Eskiden çul dokuma ve kıl çadırda kullanılan koyun kılları artık çöpe gidiyor