Prof. Dr. Özkaya'dan sigara vergisi önerisi: Yıllık 80 milyar liraya kadar kaynak sağlanabilir
Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya, Türkiye'deki yüksek sigara kullanımına dikkat çekerek, sigara ve tütün ürünlerine getirilecek ek vergilerin sağlık harcamalarında önemli bir iyileşme sağlayabileceğini belirtti. Özkaya, bu ek vergiler sayesinde yılda 40 ila 80 milyar lira gibi ciddi bir kaynak oluşturulabileceğinin altını çizdi.
Yüksek maliyetler
Özkaya, Türkiye'de kişi başına sigara tüketiminin dünya genelinde üst sıralarda yer aldığını vurgulayarak, sigara kullanımının ekonomik yükünü açıkladı. Tütün kullanımının Türkiye ekonomisine yıllık maliyetinin yaklaşık 24 milyar dolar olduğunu, bunun 15 milyar dolarının ailelerin sigara satın almak için harcadığı rakam olduğunu belirtti. Ayrıca, sigaraya bağlı hastalıkların tedavisi için yapılan harcamaların yaklaşık 10 milyar dolara ulaştığını söyledi.
Tütün endüstrisinin katkı payı
Sağlık Bakanlığı'nın üzerinde çalıştığı yeni düzenlemeye de değinen Prof. Dr. Özkaya, tütün endüstrisinin sağlık harcamalarına daha fazla katkı sağlamasını öngören bir model üzerinde çalışıldığını ifade etti. Bu modelin hayata geçirilmesiyle birlikte tütün endüstrisinden alınacak sağlık vergileri, bütçeye doğrudan aktarılacak. Özkaya, bu tür modellerin 2010 yılından sonra birçok ülkede uygulandığını ve başarılı sonuçlar doğurduğunu ileri sürdü.
Özkaya, Türkiye'de sigara kullanım oranlarının özellikle erkeklerde yüksek olduğunu belirterek, ortalama her iki erkekten birinin sigara kullandığını, 18 yaş üstü kadınlarda ise bu oranın dörtte bire ulaştığını ifade etti. Ayrıca genç kadınlar arasında sigara kullanımının arttığını belirten Özkaya, bu durumu önlemek için alınan önlemler arasında 2015'ten sonra doğanlara sigara satışının yasaklanması ve açık alanlarda sigara içme alanlarının oluşturulmasının planlandığını belirtti.
Özellikle çocukları koruma adına 1 Ocak 2015 tarihinden sonra doğanların tütün ürünlerini kullanmaları ve satışlarının yasaklanması gerektiğine değinen Özkaya, bu olayın İngiltere'nin de içinde bulunduğu birçok ülkede geçirildiğini belirtti ve 2040'dan itibaren tüm tütün mamullerinin satışının durdurulabileceğini sözlerine ekledi.
GÖĞÜS HASTALIKLARI UZMANI PROF. DR. ŞEVKET ÖZKAYA