İklim ve sağlık: RSV aşılarıyla sürdürülebilir bir gelecek mümkün mü?
Antalya’da düzenlenen COP31 zirvesinde, ‘İklim Dostu İlaç Politikaları: İlaç Geliştirmeden Akılcı Kullanıma’ paneli kapsamında konuşan Başkent Üniversitesi’nden Prof. Dr. Simten Malhan, bebeklerin RSV virüsüne karşı korunmasının, sağlık hizmetlerinin karbon ayak izini azaltma potansiyelini anlattı.
Panelin önemli gündem maddeleri
16 Kasım’da Sağlık Bakanlığı Pavilyonu’nda gerçekleşen panelde, koruyucu sağlık hizmetleri ile iklim hedefleri arasındaki ilişki derinlemesine ele alındı. Umut Ağyüz’ün moderatörlüğünde gerçekleşen oturumda, Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Mutlu Aytemir ile eş zamanlı olarak konuşan Malhan, RSV’nin Türkiye’de bebekler ve sağlık sistemi üzerindeki önemi hakkında bilgiler verdi.
RSV'nin ekonomik etkileri ve korunmanın avantajları
Prof. Dr. Malhan'ın sunduğu verilere göre, Türkiye’de her yıl yaklaşık 113 bin bebek RSV nedeniyle hastaneye yatırılıyor. Başkent Üniversitesi’nin yayınladığı ‘RSV Ekonomik Hastalık Yükü’ raporu, 0-5 yaş grubundaki hastalığın yıllık maliyetinin 34,7 milyar TL olduğunu ortaya koyuyor. Bu maliyetin 10,7 milyar TL'lik kısmı doğrudan hastane giderlerine ait.
Araştırma sonuçlarına göre, RSV’ye karşı geliştirilmiş bağışıklama yöntemleriyle, hastane ve yoğun bakım yatışlarının önlenmesi halinde, sağlık hizmetlerinden kaynaklanan emisyonlarda önemli bir azalma sağlanabilir.
Prof. Dr. Malhan, araştırmaları sırasında RSV için iki farklı senaryo ele alındığını ifade etti. İlk senaryoda, yalnızca yüksek riskli bebekler antikorlardan faydalandı; ikinci senaryoda ise, bebeklerin %92’sine yenilikçi yöntemlerle bağışıklama sağlandı. Bu iki senaryonun karşılaştırılması, tedavi ve hastane yatışları açısından büyük farklar ortaya koydu.
“Araştırmamızda, daha fazla bebeği RSV enfeksiyonundan korumak, sağlık hizmetleri kaynaklı sera gazı emisyonlarını %71,5 oranında azaltabilir,” diyen Malhan, bu kazancın yaklaşık 30 bin 100 ton karbondioksit eşdeğerinde olduğunu belirtti. Bu miktar, İstanbul ile New York arasında yapılan yaklaşık 30 bin gidiş-dönüş uçuşunun yarattığı emisyon miktarına eşdeğer.
Paneldeki konuşmasını tamamlayan Malhan, “RSV’ye karşı koruma sağlamak, bebek sağlığına yatırımların Türkiye’nin 2053 net sıfır hedefine katkı sağlayabileceğini göstermektedir,” dedi ve bebeklerin hastane sürecinden daha az etkilenmesi durumunda ailelerin yükünün hafifleyeceğini vurguladı.
Malhan, RSV’nin önlenebilir hastalıklar listesinde yer alarak, sağlık sistemlerine olan yükün azaltılmasına yönelik önemli bir fırsat sunduğunu ifade etti.
BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ’NDEN PROF. DR. SİMTEN MALHAN